Fibromyalgie

Fibromyalgie is een vorm van wekedelenreuma die gekenmerkt wordt door gegeneraliseerde pijnklachten. Wekedelenreuma is een verzamelnaam voor aandoeningen aan de weefsels die de gewrichten omringen. De gewrichten zelf zijn niet aangedaan.

Hoe ziet het behandeltraject eruit?

Hoe ziet het behandeltraject eruit?

Afdeling

Reumatologie

Lees meer

Meer over

Vooralsnog is er, volgens de medische wetenschap, geen duidelijke oorzaak voor fibromyalgie bekend, mogelijk is er sprake van een combinatie van factoren. Enkele voorbeelden zijn:

  • Verstoorde samenwerking tussen de hersenen en hormonale klieren, die samen de spieren aansturen.
  • Verstoord selectiemechanisme voor prikkels van buitenaf.
  • Verstoorde uitleg van prikkels; bij fibromyalgie worden deze prikkels als pijn ervaren.

Klachten

De gerapporteerde klachten bij fibromyalgie zijn divers. Wij geven hieronder de klachten die bij meer dan 25% van de patiënten voorkomen.

  • Pijn: deze kan aanwezig zijn door het gehele lichaam. De pijn concentreert zich rond de bewegende delen van het skelet zoals de nek, schouders, handen, bekken, voeten en rug. Kenmerkend zijn de zogenaamde ''tender points'' (pijnpunten). Dat zijn nauwkeurig geïdentificeerde plaatsen waar de patiënt pijn voelt als er op gedrukt wordt.
  • Stijfheid, vooral 's ochtends.
  • Krachtverlies.
  • Slaapproblemen.
  • Stemmingsklachten, angsten en depressies.

Onderzoeken

Er bestaan geen onderzoeken die fibromyalgie kunnen vaststellen. Uitgangspunt is uw verhaal over de klachten.

Het stellen van de diagnose wordt bemoeilijkt doordat de klachten vaak algemeen zijn en op veel aandoeningen kunnen duiden, maar ook omdat klachten een wisselwerking met elkaar kunnen hebben. Zo zorgen spierpijnen voor een slechte nachtrust en gebrek aan slaap veroorzaakt concentratieproblemen.

Internationaal hanteert men een aantal criteria om fibromyalgie vast te stellen:

  • Ernstige pijn en stijfheid
  1. Voor een periode van meer dan drie maanden op meer dan drie plekken
  2. Gelijk verdeeld over de linker- en rechterkant van het lichaam
  3. Zowel boven als onder het middel
  • Pijn in tenminste elf van de achttien tender points op het lichaam.

Behandelingen

Omdat er geen duidelijke oorzaak is, is behandeling voornamelijk gericht op het bestrijden van de symptomen. Samen met uw arts gaat u op zoek naar de behandeling of de combinatie van behandelingen die voor u het beste resultaat oplevert. Deze weg is voor iedere patiënt anders. Ondanks dat er geen behandeling is die fibromyalgie geneest, kunt u wel iets aan de klachten doen.

Mogelijke behandelingen zijn:

  • Medicijnen, voornamelijk pijnstillers, spierontspanners, maar ook sommige antidepressiva, gegeven in een zeer lage dosis, kunnen verlichting bieden.
  • Bewegen met mate is zeer belangrijk: de hulp van een deskundige kan bij het bepalen van de juiste bewegingen/oefeningen en de juiste dosering gewenst zijn. U kunt denken aan fysiotherapie en ergotherapie. Ook sportinstellingen bieden soms mogelijkheden voor speciale groepen, zoals fitness programma's onder begeleiding en ook sommige zwembaden hebben speciale sessies voor fibromyalgiepatienten. Het water is dan extra warm en er worden aangepaste oefeningen gedaan.
  • Bewust leven: leer uzelf te ontspannen en stress te vermijden. Doseer uw dagelijkse bezigheden. Probeer inzicht te krijgen in welke omstandigheden u meer gevoelig maken voor de pijn en welke uw pijn juist draaglijker maken.
  • Acceptatie: hoe moeilijk het ook kan zijn, probeer te accepteren dat u niet alles meer kunt. U bent niet alleen: iedereen met een chronische aandoening moet leren omgaan met beperkingen. U kunt hierbij uiteenlopende professionele hulp krijgen bijvoorbeeld in de vorm van cognitieve gedragstherapie, hulp die bij u past. Praat erover met uw arts.

Meestal verdwijnen of verminderen de klachten na verloop van tijd. De meeste patiënten blijven in staat de dagelijkse bezigheden zoals wassen, aankleden en koken, te doen, maar soms wel in een aangepast tempo. Fibromyalgie heeft geen gevolgen voor de vruchtbaarheid en zwangerschap. Sommige medicijnen kunnen wel schadelijk zijn voor het ongeboren kind, dus als u een zwangerschap overweegt moet u dit bespreken met uw arts.